Verhalen
-

Frederik Willem en Frederik Hendrik in de Republiek
Al vroeg in zijn leven krijgt Frederik Willem, de latere keurvorst van Brandenburg (1620-1688), met de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden te maken. Van 1634 tot 1637 studeert hij in Leiden. In deze periode is Frederik Hendrik stadhouder van Stadhouder van Holland, Zeeland, Utrecht, Gelderland en Overijssel. De Republiek, en met name Holland, floreert. Frederik…
-

Het grafmonument van Goert
Goert, de eerste Van Reede die op kasteel Amerongen heeft gewoond, liet in het koor van de Andrieskerk een grafkelder aanleggen. Maar Goert deed meer. Hij liet ook nog tijdens zijn leven op de grafkelder een tombe plaatsen. De beeldhouwer Jacob Colijn de Nole kreeg de opdracht van Goert om hem en zijn vrouw daarvoor levensgroot…
-

De grafkelder in de Andrieskerk
Goert van Reede en zijn vrouw Geertruid van Nijenrode waren de eerste bewoners van kasteel Amerongen die in de grafkelder in de Andrieskerk zijn bijgezet. Vermoedelijk is de grafkelder nog in opdracht van Goert gebouwd, ten tijde van de reformatie. De grafkelder ligt in het koor van de kerk. In de loop der eeuwen zijn…
-

Moederzoon
Bij mijn onnavolgbare reizen over het wereldwijde web, kwam ik bij een artikeltje terecht over het woord moederzoon. We denken natuurlijk als eerste aan een mannelijk moederskindje, maar niets is minder waar. Een moederzoon is een zoon waarvan alleen de moeder bekend is: een bastaardzoon. Het artikel is taalkundig, dus het gaat over de wereld…
-

Pomp and circumstance
Deze weken kijken we weer allemaal met open mond naar de traditie en het ceremonieel in Engeland. Wij Nederlanders zijn minder goed in ‘pomp and circumstance’ (indrukwekkende, formele ceremonies of activiteiten) en traditie. Bij ons is het koffertje van de Derde Dinsdag in September alweer aan vervanging toe. Bekend is het broodje kaas dat Wim Kok bij…
-

Geheime brieven
Godard Adriaan schreef tijdens zijn verblijf aan het hof van Friedrich Wilhelm te Berlijn vele brieven. De brieven die hij schreef in zijn functie als ambassadeur aan zijn werkgever, de Staten Generaal, waren uiteraard geheim. Sommige brieven werden zelfs gecodeerd verzonden. In het huisarchief liggen nog diverse codes. Dat het geen overbodige luxe was om…
-

Mevrouw Rosande
Dat we een bijzondere adelsbibliotheek hebben, weten we allemaal, maar er is één boek waar historici vaak naar vragen en dat zijn dan vooral culinair historici. Dat is het kookboek van Mevrouw Rosande. Er is door eerdere conservatoren naar gekeken: in zowel het vriendenbulletin als in het boekje Keukengeheimen en tafelgebruiken staan recepten opgenomen. Recenter…
-

Ridders en wapenschilden
Kinderen in je rondleiding zijn altijd een uitdaging, vooral als je je opeens realiseert hoe abstract sommige begrippen zijn die we gebruiken. Adel bijvoorbeeld. Wat is dat eigenlijk? Een familiewapen is ook zo’n veelgebruikt abstract begrip. Bij het familiewapen op het plafond in de hal vraag ik vaak aan kinderen of ze weten wat adel…
-

De schaking van Persephone
Ik word altijd geraakt door het gruwelijke plaatje op de tuinvaas op het bastion. Een man in een strijdwagen ontvoert een half blote dame. Het koste me wat moeite om het verhaal hierachter te vinden (die paar jaar gymnasium waren duidelijk paarlen voor het zwijntje). Het gaat hier om de schaking van Persephone. De familie…
-

‘Lichtende Zee-Fakkel’ van Johannes van Keulen
Wanneer ik met bezoekers in de bibliotheek ben, maak ik hen attent op het grote boek dat daar op een tafeltje ligt. Het is een atlas van Johannes van Keulen (1654-1715). Deze atlas is een van de vele topstukken in het Huys. Johannes van Keulen Wie is Johannes van Keulen? Hij wordt in 1654 in…
-

Trotseerloodje
Blinkend en trots ligt hij daar in de vitrine: het trotseerloodje. Het was nooit bedoeld voor zo’n positie in de schijnwerpers, het is immers maar een eenvoudig, functioneel ding. Maar nu, 345 jaar nadat het gemaakt is, ligt het op een tentoonstelling. Het loodje dat het weer trotseert Maar wat is dat eigenlijk en waar…
-

De broer van Godard Adriaan
Godard Adriaan was helemaal niet de beoogde heer van Amerongen, want hij had een oudere broer: Frederik Adolf. Dat was, uiteraard, de oudste zoon van Godert van Reede en Anna van den Boetzelaer. Frederik Adolf trouwt op 6 maart 1637 met een nichtje van zijn moeders kant: Ernestine van den Boetzelaar. Op dat moment is…
-

Familieservies uit Berlijn
Als je een gids op Kasteel Amerongen vraagt naar het familieservies, dan zullen ze je enthousiast vertellen over het Wedgwood Creamware met de A van het graafschap Athlone. Er is ook nog een klein deel over van een ander familiservies: een Berlijns servies uit het begin van de 18e eeuw. Restanten Eén van de redenen…
-

Ook Margaretha valt om
Begin december 1672 lijken alle zieken aan de beterende hand. Wordt het nu wat rustiger voor de hard werkende Margaretha? Het leek of ze nu eindelijk alles onder controle had. Helaas helaas, de zorgen waren nog niet voorbij. In december bleek ze toch echt zelf aan de beurt te zijn. [te bedancke,] ick heb Ettelijcke…
-

Faience
Faience is aardewerk dat bedekt is met tinglazuur. Tinglazuur is wit van kleur. Op dit tinglazuur worden meestal met andere kleuren glazuur figuren geschilderd. Voor ons is de meest bekende vorm van tinglazuur het Delfts aardewerk, maar ook elders waren faiencefabrieken te vinden. Faience is ontwikkeld om op echt porselein te lijken. Het nadeel van…


