Verhalen
-

Luik naar zolder
Boven op zolder zit een groot rad waarmee spullen naar boven gehesen kunnen worden. Waarschijnlijk is dit rad er al tijdens de bouw geïnstalleerd (de dakspanten zijn in 1676 op het huis gezet) en zijn daarmee ook bouwmaterialen naar boven gehesen. Het rad zit precies boven het luik met de feniks in de lange gang…
-

De kolom van Annebetje
In het Amerongse bos, vlakbij Mas Montagne (voorheen het Berghuis), staat een kolom. De kolom is opgericht door Anna Elisabeth van Tuyll van Serooskerken, Lady Athlone, bij ons beter bekend als Annebetje. Als zij de kolom opricht in 1815 is haar echtgenoot Frederik Christiaan Reinhard van Reede, vijfde graaf van Athlone, al een paar jaar…
-

Het meisje met het schoothondje
We kennen natuurlijk allemaal het prachtige portret van het meisje in het blauwe manteltje met het kleine zwarte hondje, een markiesje, in haar armen. Het hangt boven de deur van de bibliotheek. Het meisje heet Maria Frederica van Reede (1748-1807). Zij is op deze pasteltekening zeven jaar en een toonbeeld van een mooi, bevoorrecht meisje van adellijke…
-

Laat Hollands Classicisme
De meeste gidsen kunnen u vertellen dat Kasteel Amerongen is gebouwd in de laat Hollands classicistische stijl. Maar wat is dat nou, classicisme? Wat maakt het laat Hollands? En wat gebeurt er aan het eind van het Hollands Classicisme? De theorie De term classicisme in de architectuur wordt in de kunstgeschiedenis niet altijd eenduidig gebruikt.…
-

Jongens met een jurkje
Als ik kinderen in mijn rondleiding heb, vraag ik ze vaak bij het schilderij van de kinderen van Henriëtte van Nassau Zuylestein om eens goed te kijken naar de kleren van de kinderen. Zouden de meisjes ook zo’n jurk aan willen? Ook om in te spelen? En de jongens, zien ze dat de jongens een…
-

De Slag bij Amerongen
Tijdens de Tachtigjarige oorlog staat de periode 1579-1588 bekend als Parma’s negen jaren. Na de Hertog van Alva (1567-1573) en Requesens (1573-1576) probeerde de Hertog van Parma als Spaanse landvoogd de opstandige gewesten in de Nederlanden weer onder het gezag van de Spaanse koning Philips II te brengen. Hij is bijzonder succesvol: hij herovert Brabant, Limburg, Overijssel, Friesland, Groningen en Drenthe.…
-

De theekoepel Colombier
Ergens in het bos liggen nog twee stukken hardsteen. Dit zijn resten van een gebouwtje: de theekoepel van Anna Elisabeth van Tuyll van Serooskerken (Annebetje). De stukken steen geven aan waar het gebouwtje ongeveer stond. In 1771 meldt rentmeester De Ridder dat zowel de bouw van het Berghuis als van de theekoepel is afgerond. Waarom…
-

De Andrieskerk in tijden van oorlog
Net als het kasteel heeft ook de Andrieskerk in Amerongen vele oorlogen meegemaakt. De kerk werd bijna verwoest, raakte regelmatig beschadigd en moest inkwartiering van legers dulden. Steeds weer werd er hersteld en opnieuw opgebouwd. En de kerk staat er nog steeds! De Slag bij Amerongen In de Tachtigjarige oorlog werd de kerk bij de…
-

De jonge weduwe
Stel je voor: het is 1719, je bent dertig jaar en je bent net vier jaar getrouwd als je man overlijdt. Als weduwe blijf je achter met drie kleine kinderen, één meisje en twee jongens. De oudste is net vier, de jongste nog geen vier maanden. Van Reede van Amerongen, gravin van Athlone De relatie…
-

Een echte Vermeer in het kasteel?
Bezoekers vragen regelmatig of de schilderijen in het kasteel door bekende schilders gemaakt zijn. Ik antwoord dan meestal dat de schilderijen die op het kasteel hangen vooral van schilders zijn die niet zozeer in de eredivisie maar zeker wel in de eerste divisie zitten. Maar ik kan mijn verhaal nu wat bijstellen. De portretten ten…
-

Stinzenplanten
Als heel langzaam de winter lijkt te verdwijnen, beginnen de eerste bloemen hun kop op te steken. Iedereen heeft al wel sneeuwklokjes gezien en de goede speurders hebben al winterakonieten gezien en een verdwaalde krokus. Steeds vaker worden deze planten samengevoegd onder de naam ‘Stinzen’. Je kunt op stinzenwandelingen, er is een stinzenmonitor en kwekers verkopen natuurlijk stinzenplanten.…
-

De familiewapens op de portrettengalerij
Ik heb al eens de kwartierstaten van Geertrui op het schilderij in de lange gang uitgeplozen, maar er valt meer te pluizen. Iemand vroeg me hoe het precies zit met de wapens op de portretten ten voeten uit op de galerij. Ik heb zelf ooit tijdens een rustige zaalgidsdag een half uur zitten puzzelen op de galerij, maar ik…
-

De Algemene Begraafplaats
Vanaf 1 januari 1829 was het niet meer toegestaan om overledenen in of rondom de kerk te begraven. De familie Van Reede kon nu geen overleden familieleden meer bijzetten in de grafkelder in de Andrieskerk. Hoewel de achtste graaf, George Godard Henry van Reede bijna nooit in Amerongen was, stond hij een stuk grond ten oosten van…
-

Een gelukzalig nieuwjaar
Margaretha eindigt haar laatste brief van 1672 met onheilspellende woorden: de trom slaat om de burgerij op te roepen Den Haag te verdedigen en gedurende de nacht te waken. Ze hoopt maar op Gods hulp. men begint hier nu omsichtichte worde de trom slaet om de burgerij inwapene te doen koome en te waecke datick…
-

Vieren of niet vieren, dat is de vraag
Margaretha benoemt Kerstmis wel, maar heeft het nooit over het vieren van Kerstmis. Kerstmis is meer een ijkpunt in de tijd voor andere gebeurtenissen: uitbetalingen of afspraken die voor Kerstmis gedaan of nagekomen zullen worden. Hetzelfde geldt overigens voor Pasen en Pinksteren. Kerst, Pasen en Pinksteren Tijdens de Synode van Dordrecht (1574) was het volgende…


