Auteur: Joke de Mooij
-

Willem van Nijmegen
Het houten plafond in de hal van kasteel Amerongen is geschilderd door Willem van Nijmegen ook wel Willem van Nimwegen genoemd. Zijn signatuur is te zien boven de boog naar de korte gang. Wie is deze schilder? Waarom hebben Margaretha en Godard Adriaan hem uitgekozen en niet de schilder van het plafond in de grote…
-

Jipsen of niet jipsen (dat is de kwestie)
Margaretha Turnor schrijft op 2 juni 1677 aan haar man, Godard Adriaan van Reede dat de beide ‘bazen’ van mening zijn dat de grote zaal veel te mooi is om het plafond te laten ‘jipsen’ (gipsen, stuccen). Waarschijnlijk heeft Godard Adriaan dat in een eerdere brief geopperd. Met de bazen worden Hendrick Gerritsz. Schut, meester…
-

Liefdeskoppel of nieuw begin?
Het leven van Henriëtte van Nassau-Zuylestein, echtgenote van Frederik Christiaan van Reede, werd getekend door verlies. Haar echtgenoot overleed vier jaar na hun huwelijk. Haar jongste kind, Ursula Christina Reiniera, was toen 2,5 maand oud. De drie kinderen die Frederik Christiaan en zij gekregen hebben, overleden alle drie voordat zij de dertigjarige leeftijd bereikten. In…
-

De Amsterdamse ‘kistenmaker’ Jan van Mekeren
Jan van Mekeren wordt in 1658 in Tiel geboren. In 1682 komt zijn naam voor in de registers van ‘The Dutch Reformed Church’ in Londen. Waarschijnlijk is hij in Engeland geweest om zich de kunst van de meubelmarqueterie eigen te maken. Waarom hij daarvoor naar Engeland gaat en niet naar Frankrijk, de bakermat van de…
-

Plafondstukken
In de 18de eeuw waren plafondstukken populair in de Republiek. Plafondstukken zijn schilderstukken nagelvast aangebracht op het plafond. Onze Aurora in de grote zaal is dus eigenlijk een plafondstuk en geen plafondschildering, alhoewel die termen vaak door elkaar worden gebruikt. Plafondschilderingen zijn schilderingen die direct op het hout van het plafond zijn aangebracht. Deze vorm…
-

Jan van Ravesteyn
Je gaat het pas zien als je het doorhebt, hoeveel schilderijen op het kasteel van de hand van Jan Antonisz. van Ravesteyn (1572(?)-1657) zijn. In de Wijtscollectie zijn zes schilderijen door hem geschilderd, vier zijn aan hem toegeschreven en drie zijn door studio Van Ravesteyn geschilderd. Jan Antonisz. van Ravesteyn Wie was deze schilder? Bij…
-

Productie-atelier Van Mierevelt
Michiel van Mierevelt (1566-1641) was een in de 17de eeuw zeer populaire portretschilder van zowel de stadhouderlijke familie, de Engelse koning, als ook burgers. Hij was naast een goed schilder ook een gewiekst zakenman. Toen hij in 1607 van het Delftse stadsbestuur de opdracht kreeg om een portret te maken van Maurits, was hij zo…
-

Gherardo delle Notti
Bezoekers stellen regelmatig de vraag of we op het kasteel ook schilderijen van beroemde schilders hebben. We kunnen daar rustig op antwoorden dat we die hebben, alleen is het de vraag of de bezoekers die schilders ook kennen. Zij bedoelen namelijk vaak schilders als Rembrandt of Vermeer. Nee, van hen hebben we geen werken op…
-

Society schilders
Het schilderij van de familie Von Ilsemann in de Bentinckkamer is gemaakt door Adolf Pirsch, een society schilder. Er hangen in het kasteel meer schilderijen van zogenaamde society schilders. Zo zijn de portretten van Godard van Aldenburg Bentinck op de galerij en dat van Joan Rattray eveneens van Pirsch. Ook wordt Armin Horovitz (1880-1965) gerekend…
-

Adolf Pirsch, een society schilder
In de Bentinckkamer hangt een groot schilderij van Elisabeth, Sigurd en hun kinderen Siegfried en Wilhelm. En natuurlijk niet te vergeten hun twee honden. Dit schilderij is geschilderd door Adolf Pirsch, een Oostenrijker die in verschillende Europese landen gewerkt heeft. Van 1908 tot 1915 is hij verschillende keren in Nederland geweest om zich er in…
-

Kleding op een portret uit de Gouden Eeuw
Bij portretten is het natuurlijk heel belangrijk dat het portret goed gelijkend is. Maar wat de geportretteerde voor kleding aan heeft lijkt soms nog belangrijker. Dat is niet zo gek natuurlijk. Kleren maken de man. De kleding drukt de rang en stand van de geportretteerde uit door de kostbaarheid van de materialen, de hoeveelheid stof…
-

Hora, helper van Aurora
Op het plafondstuk in de grote zaal staan drie figuren afgebeeld. Rosalynn Benjamins heeft in haar scriptie de twee bovenste figuren geïdentificeerd als meest waarschijnlijk Aurora en haar geliefde Cephalus en de onderste figuur als een Hora.
-

Aurora en Cephalus, een liefdeskoppel?
Toen ik het stukje Aurora kondigt de dag aan schreef, heb ik op verschillende vragen geen antwoord kunnen geven. Rosalynn Benjamins heeft over het plafondstuk van Clifford een scriptie geschreven en daarin heeft zij geprobeerd op verschillende van die vragen een antwoord te geven. Zij is, op basis van vergelijkingen met 17de en 18de eeuwse…
-

De verstopte prins
In het Verhaal van Nederland, de Oranjes, werd Filips Willem van Oranje-Nassau, uitgebreid besproken. Hij is de oudste zoon van Willem de Zwijger, prins van Oranje, maar veel minder bekend dan zijn twee halfbroers, Maurits en Frederik Hendrik. In de grote zaal hangt een portret van hem. Het is wel een beetje verstopt achter de…
-

De bedreigde zwaan
Op de galerij hangt boven de ingang naar de koningskamer het schilderij ‘Hond met zwanen’ (18de eeuw, schilder onbekend). Regelmatig vragen bezoekers van het kasteel naar de betekenis van dit schilderij. Na wat doorvragen blijkt dat ze vooral een associatie hebben met ‘De bedreigde zwaan’ van Jan Asselijn in het Rijksmuseum. Niet zo gek natuurlijk.…


