Eetkamer
-
Malo mori quam foedari
Een wapenspreuk, motto of devies, is een korte tekst die onder het familiewapen werd geplaatst. Soms ook op een lint onder dit wapen. De meeste wapenspreuken zijn in het Latijn. Maar we kennen ook Franse spreuken: ‘Je maintiendrai’ (ik zal handhaven), de wapenspreuk van het Huis van Oranje-Nassau en vanaf 1815 van Nederland. Het geslacht…
-
Vader en zoon Cuypers
Eind 19e eeuw benaderde Godard van Aldenburg Bentinck Pierre Cuypers met de vraag om een viertal ruimtes in zijn Huys in Amerongen een make-over te geven. Laat de naam van Pierre Cuypers ergens vallen en bijna vanzelf noemt men de gebouwen van het Centraal Station en het Rijksmuseum in Amsterdam. Maar de architect Cuypers heeft…
-
Haardplaten in Amerongen
Zeker in vroeger tijden zien we bij open haarden vaak haardplaten. Zo ook in Kasteel Amerongen. Haardplaten zijn onderdeel van de rijke historie van het kasteel. Behalve familiewapens zijn er ook spreuken op de haardplaten te vinden. Ik heb minimaal vijf plaatsen met haardplaten geteld, maar waarschijnlijk zijn het er veel meer. Haardplaten uit 1656…
-
Haardplaten
In Kasteel Amerongen zijn in diverse ruimtes achter in de open haarden ijzeren platen te vinden. Geen gewone saaie gietijzeren plaat, maar een siervoorwerp, vaak met familiewapen en motto. Wat is eigenlijke een haardplaat? Functie van de haardplaat Haardplaten achter in de haard hadden als doel de warmte terug te kaatsen en te verspreiden. Haardplaten…
-
Moord of manslag in 1612
Goderd van Reede, Heer van Amerongen en vader van Godard Adriaan, werd als jongeman van negentien jaar beschuldigd van manslag, onopzettelijke doodslag. Het is echter nooit tot een rechtszaak gekomen, omdat de andere beschuldigde overleed voordat er een rechtszaak kwam. Hierdoor zijn er geen rechtbankstukken bewaard gebleven en zijn er geen verslagen van alle getuigen.…
-
Bed in een alkoof
In de twee slaapkamers op het kasteel, de Lodewijkskamer en de Koningskamer, staat het bed vrij in de ruimte. Eigenlijk zoals we dat nu nog steeds doen. Margaretha noemt haar kamer de Alkobikamer. De alkoofkamer. Alkoven Van het eind van de 17e eeuw zijn er een aantal voorbeelden van een kamer met een alkoof waar…
-
Water, wijn en bier
Wij gidsen vertellen vaak (en graag) dat er vroeger geen water gedronken werd, omdat dat gevaarlijk zou zijn. Er zou voornamelijk bier en wijn gedronken worden. Zouden we dat zo graag vertellen omdat we zelf liever bier en wijn drinken? Misschien is het goed om eens te kijken hoe de zeventiende-eeuwer daar over dacht en…
-
Wat is een stommeknecht?
Vaak zie je verbaasde gezichten als je de bezoekers in de eetzaal wijst op de desserttafel in de vorm van een etagère en daarbij de term stommeknecht laat vallen. Soms merk je dan aan de gefronste wenkbrauwen dat het vragen oproept. De oorsprong van dit samengestelde woord (stom en knecht) geeft houvast. Vroeger gebruikte men…
-
Een reddende engel uit Engeland
Soms wekt een bezoekersvraag je nieuwsgierigheid op en vind je tevens het antwoord op een vraag van een collega-auteur. Zo gebeurde dat onlangs bij het portret van Jane Wroth, de moeder van de Henriette van Nassau-Zuylestein, te zien in de eetzaal. Van goede komaf Lady Jane was van goede komaf, via haar vader Sir Henry…
-
De oorsprong van het kamerscherm
Kasteel Amerongen kent diverse kamerschermen uit diverse perioden en van diverse materialen. Een kamerscherm was, zeker in een groot kasteel, een bijzonder praktisch onderdeel van het interieur. Maar waar komt dat kamerscherm eigenlijk vandaan? China De oorsprong van kamerschermen vinden we in China uit de tijd van de Oostelijke Zhou-dynastie of Tsjow-dynastie (771 v. Chr.…
-
Kleding op een portret uit de Gouden Eeuw
Bij portretten is het natuurlijk heel belangrijk dat het portret goed gelijkend is. Maar wat de geportretteerde voor kleding aan heeft lijkt soms nog belangrijker. Dat is niet zo gek natuurlijk. Kleren maken de man. De kleding drukt de rang en stand van de geportretteerde uit door de kostbaarheid van de materialen, de hoeveelheid stof…
-
Engelen winnen Cultuurfonds Onderscheiding
Dat vrijwilligers onmisbaar zijn voor de instant houding van ons cultureel erfgoed in het algemeen en Kasteel Amerongen in het bijzonder is bij alle vrijwilligers en medewerkers van het kasteel bekend. We zijn ook allemaal bekend met het bijzondere werk dat onze Engelen doen. Ik heb al menig gids horen verzuchten “Ik doe het ze…
-
Graaf van Athlone zonder land
Na de Glorious Revolution van 1688/89 bevond Godard van Reede Ginkel zich in Ierland als luitenant-generaal van de cavalerie in het leger van Willem III. Willem III zelf vertrok na een gewonnen slag aan de Boyne en mislukte aanvallen op Limerick in 1690 naar het vasteland. Godard kreeg de opdracht de opstandelingen aan zijn gezag…
-
Feestelijke diners bij Bentinck
Toen de Duitse keizer in Amerongen logeerde, werd er elke dag formeel gedineerd in de eetkamer. Bij het eten waren de thuis wonende kinderen van Bentinck, Elisabeth, John en Carlos, altijd aanwezig. Daarnaast was een deel van de vaste staf van de Keizer en de burgemeester van Amerongen, Wouter Everard van Weede, prikte ook graag…
-
Kachels
In 1885 koopt Godard graaf van Aldenburg Bentinck een aantal cokeskachels. Dit blijkt maar een gedeeltelijk succes te zijn. Hij schrijft bijvoorbeeld op 15 oktober 1885 aan zijn moeder dat het met de nieuwe kachels in de hal en op de galerij niet echt warm wordt, maar zo’n kachel is voldoende voor een gang. Verder…