De Oranjes te gast

De Oranje’s kwamen veelvuldig bij de Van Reede’s en Van Aldenburg Bentincks over de vloer. In de 17de eeuw was het Willem III, Prins van Oranje, die te pas en te onpas Kasteel Amerongen bezocht. De Koningskamer werd natuurlijk niet voor niets altijd voor hem of een andere vorstelijke gast gereedgehouden. Wat we nu de Koningskamer noemen, heette afwisselend de prinsenkamer en de koningskamer, afhankelijk van de regerende vorst. Alle stadhouders waren natuurlijk Prins van Oranje, maar alleen stadhouder Willem III was ook koning. Alleen niet van Nederland.

Op een koffiebruin paard dat zijn knieën hoog optrekt zit een lange slanke man fier rechtop. Hij heeft lange krullen, droevige ogen en een grote neus. Hij draagt een zwarte hoed met witte veren. Een bewerkte jas en lange zwarte laarzen.
Stadhouder Willem III te paard naar links, anoniem, 1688 – 1698. Collectie Rijksmuseum.

Stadhouder Willem III én Koning Willem III

Margaretha schrijft in november 1676 aan Godard Adriaan dat zij niet thuis was toen de stadhouder via de bovenbrug naar binnenstapte. Maar dat hij een uitstekende “verkenshutspot” geserveerd had gekregen van de huishoudster Visbach.

Ook koning Willem III kwam een keer onaangekondigd op bezoek. Blijkbaar een hebbelijkheidje van de Oranjes. De bedienden hadden van Graaf Van Aldenburg Bentinck instructie gekregen niemand binnen te laten. Bij wijze van grap had hij eraan toegevoegd: “Behalve de koning natuurlijk”. De koning werd in eerste instantie niet herkend, en dus werd hem de deur gewezen maar na zijn “Zelfs de koning niet?” werd hij toch binnengelaten.

In een rijk ingericht vertrek staan Willem III en Emma naast elkaar. Emma draagt een bruine jurk met een stevige keu, ze heeft Willem III bij de arm vast met twee handen. Willem III draagt een militair aandoent uniform met epauletten en medailles. Aan zijn linkerhand heeft hij prinses Juliana in een wit jurkje met een blauwe band om haar middel. Op tafel liggen papieren en een boek, op de grond een bal met een rood-wit-blauwe streep.
Portret van koning Willem III der Nederlanden, koningin-regentes Emma en koningin Wilhelmina der Nederlanden, Herman ten Kate, 1882-ca. 1910. Collectie Rijksmuseum.

Koningin-regentes Emma

Na het overlijden van koning Willem III werd zijn echtgenote, koningin Emma, koningin-regentes. Ook zij kwam op bezoek in Kasteel Amerongen, bij Graaf Van Aldenburg Bentinck en zijn vrouw Louise. Hun kleinzoon, Siegfried Bentinck, doet uitgebreid verslag hoe koningin Emma met de trein in Woudenberg aankomt en daar in een Victoria- en een Landauerkoets wordt opgehaald om naar Amerongen te worden gebracht. “Bij de toegangspoort zongen 420 schoolkinderen het Wilhelmus”. Na een bezichtiging van het huis en een wandeling door de tuin werd in de eetkamer thee geserveerd. Er werden “… boterhammen, zes verschillende soorten gebak en daarna ijs en schalen met fruit” geserveerd!

Portret van Emma en Juliana in de tuin van Paleis Soestdijk. Ze zitten op een rieten bankje. Emma in het zwart met een hoedje met bollectjes en een veer en het zo kenmerkende kleine brilletje. Juliana in het wit met een hoed met een strik en haar haar los. In hun handen een boek.
Portret van Emma, koningin-regentes der Nederlanden, en Juliana, koningin der Nederlanden, Herman Deutman (fotograaf), 1920. Collectie Rijksmuseum.

Koninginnen, prinsen en prinsessen

In het dagboek van Siegfried valt verder te lezen dat “… de koninginnen Emma, Wilhelmina en Juliana, de prinsessen Beatrix en haar zus Margriet, alsook prins Claus …” op bezoek zijn geweest. Zij werden dan in de Grote Zaal ontvangen. 

Prins Hendrik, de echtgenoot van koningin Wilhelmina, was meerdere malen te gast op kasteel Amerongen. Hij stond bekend als een verzot jager en verbleef regelmatig op het kasteel om met Graaf Van Aldenburg Bentinck te jagen en bij gelegenheid daar te blijven dineren.

BronnenFeiten
Bentinck, Siegfried (2014). Herinneringen van Siegfried Bentinck, Amerongen: Kasteel Amerongenpp 17 e.v.: Bezoek Koning Willem III en Koningin-regentes Emma
pp 68 e.v. Grote zaal als ontvangstruimte voor koninklijk bezoek
Gerretsen, Lodewijk. Dieren filantropie op stand. In: Bierens de Haan, Johan Carel, Debbie Splinter en Lodewijk Gerretsen. Deftige Dieren: Adellijke omgang met dieren op kasteel Amerongen vanaf de Gouden Eeuw. Amerongen: Stichting Kasteel Amerongen, pp. 74-85.pp 77, 78: Prins Hendrik en de Jacht
Mulder, A.W.J. (2015). Kasteel Amerongen en zijn bewoners. Amerongen: Vriendenkring van Kasteel Amerongenp. 58: Willem III op bezoek, brief van Margaretha, november 1676
Joke de Mooij avatar