Twee Maria Frederica’s

De meesten van ons weten dat het schilderij of liever de pasteltekening van Maria Frederica in de bibliotheek een kopie is. Deze tekening is getekend door freule Van Lockhorst naar het origineel van Jean-Etienne Liotard, wellicht met hulp van de meester zelf.

J. Paul Getty

Ook is bekend dat het origineel verkocht is aan het J. Paul Getty museum, oftewel ‘The Getty’ in Los Angeles. Ik heb me vaak afgevraagd wie de twee pasteltekeningen, nadat ze gereed gekomen waren, in het bezit gehad heeft en vooral wie het origineel voor veel geld (neem ik aan) verkocht heeft aan The Getty. Wanneer was dat en om welke reden?

Een jong meisje met een frisse blos op haar wangen. Haar donkerblonde krullen zitten in een staart met een blauwe strik en een witte haarband met een blauwe versiering. Zedraagt een blauw fluwelen manteltje met een hermelijnen bontje. Onder haar arm heeft ze een klein zwart hondje: een markiesje. Rechts boven is het portret gesigneerd en gedateerd.
Portret van Maria Frederica van Reede op zevenjarige leeftijd, Jean-Étienne Liotard, 1755-1756. Collectie J. Paul Getty Museum.

Herkomst

Een deel van het antwoord is keurig te vinden op de site van The Getty. Louise van Wassenaar van Duivenvoorde, de moeder van Maria Frederica, heeft in 1755-1756 de opdracht voor de tekening gegeven aan Liotard. Kort daarop overlijdt Louise en erft Maria Frederica het originele schilderij. Na het overlijden in 1807 van Maria Frederica, intussen echtgenote van Sigismund van Heiden Reinestein, erft de familie Van Heiden Reinestein de pasteltekening. Tenslotte verkopen de nazaten De Milly van Heiden Reinestein het in 1983 aan het J. Paul Getty museum in Los Angeles.

Foto van een twee verdiepingen hoog groot huis, de foto is door de kale bomen genomen.
Havezathe Laarwoud in Zuidlaren, foto: Annemiek Barnouw. Het familiehuis van de familie Van Heiden Reinestein. Mogelijk heeft de echte Liotard hier gehangen… Het huis werd in 1915 door de familie verkocht.

Puntjes op de i

Wat ik niet heb kunnen achterhalen is hoeveel deze prachtige pasteltekening heeft opgebracht en welke beweegredenen de familie gehad heeft om het te verkopen. Ook is onduidelijk in wiens bezit onze kopie geweest is. Heeft deze vanaf de totstandkoming op het kasteel gehangen? Dat vereist dus nog nader onderzoek!

ObjectMakerDateringMateriaalVaste plek (Atlantis)
Maria Frederica van ReedeFreule van Lockhorst naar Liotard1756Pastelkrijt op perkamentBibliotheek (0828)

Joke de Mooij avatar